Category: Hugleiðingar

Eg minnist á Zarepta tað eina árið, at ein sera vísur eldri leiðari greiddi mær frá, um Bíbliuna:

“Niels Uni, tú mást minnast til, at Bíblian er sett saman, av Guðs orði og góðum ráðum fyri at fáa eitt samfelag at fungera og standa sterkt, bæði í gerandisdegnum, men serliga um grannalandið leypir á.

Bíblian er skriva í óróligum tíðum, har kriggj valdaði. Tí var neyðugt við einum  frískum og sterkum fólki og hermegi.

Summi ting eru bara góð ráð, t.d. var svínakjøt rættiliga stór orsøk til mateitran og annað í heitu londunum í Miðeystri, um tað mundið, at Bíblian bleiv skrivað. Soleiðis er við so nógvum í Bíbliuni, og tí er tað ikki viðkomandi í Føroyum á okkara døgum, hóast tað var lívsneyðugt í teimum døgum”

Eg hevði verið har árið fyri, og sum ungur tannáringur, hevði eg fingið viðmælt at lesa í Bíbliuni hvønn dag. Eg so gjørdi.

Tá eg kom aftur á Zarepta árið eftir, hevði eg nógvar spurningar.

Serliga var tað hetta um óreinsku, ið fylti nógv.

Hví ótu vit svínakjøt, tá tað var óreint?

Hví blandaðu vit matvørur, ið Bíblian ikki loyvir?

Hvussu skulu eg fyrihalda meg til mínar vátu dreymar, tí útflot av øllum slag var óreint?

Var eg blivin óreinur, tí vit ikki koyrdu kvinnurnar við menstruatión út um bøgarðarnar?

Og ikki minst, hvussu kundu vit sum kristin taka ímóti blóði í sambandi við skurðviðgerðir, tá Bíblian heilt greitt var ímóti hesum?

Eg hevði lagt mítt lív um hetta árið, eg var givin at eta blóðpylsu, sum eg annars elskaði, eg skarð nýtsluna av svínakjøti niður, so langt sum eg kundi, uttan at mamma skuldi blíva skuffað, og eg skuldi í øllum førum ikki í song við nakrari damu, fyrr enn eg var giftur.

Eg bar somuleiðis eina djúpa skomm um teir vátu dreymarnar.

Bíblian var greið, hevði eg útflot, skuldi eg brenna mína song. Hetta kundi eg tó ikki gera, tí sengur kosta nógvan pening. Tí royndi eg heldur at skifta lakið títt.

Men samstundis sá eg, at fleiri av mínum meira markant kristnu vinum livdu heilt uttanfyri tað, ið Bíblian segði. Teir vóru seksuelt aktivari enn tey flestu, og ótu bæði svín og blóð, uttan at hugsa nærri um tað.

Eg hevði tí nógvar sera konkretar spurningar við, tá eg vitjaði aftur á Zarepta.

Eg hevði jú lisið Bíbliuna, sum viðmælt var.

Eg tosaði við fleiri av teimum vaksnu har um míni ivamál.

Onkur nevndi, at hetta við óreinsku bleiv avtikið í nýggja testamenti. Men eg hevði faktiskt lisið bókina, og helt, at tað var ein óluksáliga liberal tulking av teimum versunum í nýggja testamenti, ið viðgera hetta.

Ja, satt at siga, helt eg, at tað var nakað humbukk at siga, ella í besta føri ein undanførsla fyri at fylgja Guðs orði.

Hetta var tá eg so hitti hendan vísa eldra leiðaran, ið bað meg lesa Bíbliuna á ein nýggjan hátt. At hetta ikki var Guðs orð rist í stein, men eitt dokument, ið blandaði gleðiboðskapin við góðum leiðreglum at skipa samfelagið eftir, og fyri at tryggja heilsuna og styrkina í fólkinum í landinum.

Eg hugsi nú øll øsa seg um handan ælabogavegin, at hesi somu bæði eta bacon, blanda matvørur, sova í somu song, sum kona teirra, tá hon hevur menustratión, taka ímóti blóð, tá ólukkan er úti, og eru sum flest okkara upptikin av at samla okkum ríkidømi, hóast Bíblian er greið í síni áskoðan um tað.

Tað eru eisini tey fægstu, ið bíða eftir prestsins hond, áðrenn moydómurin fer, ella fyri sovítt halda seg til ein partnara alt lívið.

Ja, stutt sagt, so eru flestu okkara sera lítið Bíbliutrúgv.

Tí undrar tað meg, um hví samkyndleiki er ein so stór bastión fyri summi. Hví er tað júst henda leiðregla, ið enn fyllir so nógv?

Tað man vera ein sera lítil bólkur, ið enn ikki trýr uppá, at samkyndleiki er til.

Fyri meg er tað eingin ivi um, at versini um samkyndleika, sortera undir leiðreglum fyri at halda tjóðina sterka.

Í teimum døgum, var livialdurin lágur og barnadeyðin stórur, tí var tað viktikt, at fáa fólk at formera seg, so tjóðin stóð sterkt.

Men at halda á við at kroysta hetta niðuryvir okkara samkyndu medborgarar, í eini tíð har fólkatalið í heiminum er methøgt, og læknavísund enntá hevur gjørt tað møguligt hjá samkyndum at fáa børn, er ikki bara ótíðarhóskandi, tað er beinleiðis óetiskt.

Ælabogavegurin umboðar eins og Faroe Pride, at vit eru komin víðari, vit eta bacon, blóðpylsu, elskast og gleðast, koma vit illa fyri, so fáa vit blóð, ið okkara medborgarar hava latið okkum. Vit stuðla hvør øðrum, og hjálpa teimum upp, sum detta, og mest av øllum so minna vit hvør annan á kærleiksboðskapin og medmenniskjaligheitina.

Góða pride, góða ólavsøku og gott summar.

Tá ein rødd tagnar nemur tað altíð tey, ið eru uttanum røddina, familju, vinir, kenningar og onnur.

Men tá ein stór rødd tagnar nemur tað okkum øll.

Tá nú kanska størsta manliga sangrøddin, ið vit hava havt, er tagna, so kennist tað faktiskt sum endin á onkrum stórum.

Míni fyrstu minni um røddina hjá Hanusi vóru frá Ommu Ludvík (1983) og Hundinum brúna (1984). Tað var serliga Omma Ludvík, ið gjørdist ein landaplága av teimum allar størstu, og veruliga brendi hesa serligu røddina inn á føroysku tilvitskuna. 

Longu tá sóust serligu gandakendur evnini at fortelja søgur og bergtaka við sínum sangi, ið føroyingar hava elska Hanus fyri seinastu 40 árini.

Eg sjálvur eri seinni farin at elska sangin Gríma av Nósa plátuni, ið er ein gloymd perla frá hesum tónlistarliga gandakalli. 

Mítt næsta sterka minni um hesa røddina, er frammanfyri sjónvarpsskíggjan, har eg og mamma mín sótu og hugdu at konsert við Hanus úr Klingruni í Norðurlandahúsinum einaferð seint í 80’unum, har Hanus sang Poul F. 

Hansara gandur strálaði úr sjónvarpinum og bergtók okkum.

Man vónar altíð, at ein tónleikari dugir, at koma útum pallkantin, men her kom hann allan vegin útum sjónvarpsskíggjan. 

Eg gjørdist stórur fjeppari í somu løtu og eri tað enn.

Eg hugdi dúgliga eftir VHS upptøkuni av hesi konsertini. Eg byrjaði eisini so smátt at ganga á konsert um hetta mundið, og tá Hanus javnan spældi konsertir í Bládýpinum í Havn, so var eg fastur gestur og onkuntíð kom eisini mamma við. 

Við plátuni “Gaman og álvara” legði Hanus veruliga sjógv millum seg og hinar føroysku trubadurarnar. Hetta var eitt sovorðið vælaverk, at nærum hvør einasti sangur gjørdist fólkaogn. 

Í samrøðu, ið eg gjørdi við Hanus í 1993, í sambandi við mína høvuðsuppgávu í føroyskum á Handilsskúlanum, greiddi Hanus frá, at hann als ikki tók undir við at spæla inn tónleik, tí tónleikur skal upplivast í framførslu. Hetta segði hann, hóast hann sat við eini LP, ið mundi hava ein tann dýrasta framleiðslukostna, ið nøkur føroysk pláta hevði havt tá. 

Ritgerðin kann lesast í Varðanum nummar 61. frá 1994, frá blaðsíðu 258. 

Hóast Hanus ferð eftir ferð sjálvur hevur víst, hvussu stórt mentarligt virði ein útgáva kann hava, ikki minst Gaman og álvara, So skal man bert hava verið til eina framførslu við hesum meistarliga søgusigara og trubaduri, fyri at skilja, at hann hevur eitt sindur av grein í sínum máli. 

Tí Hanus live var nakað heilt einastandandi. Eg minnist hópin av konsertum gjøgnum árini, an, oftast einsamallur, men eisini við bólki. 

Mátin sum Hanus megnaði at trøllabinda eina fjøld, óansæð um talan var um føroyingar ella útlendingar, var ótrúlig. Hóast hann sang á føroyskum, so tók han sær tíð at greiða útlendingum frá, á teirra máli, um hvat sangurin snúði seg um. Hetta gjørdi, at tey bergtikin tey tyktust at skilja, alt, ið hann sang, meðan tey vórðu drigin av hesi ómetaliga stóru røddini. 

Sum fjeppari havi eg hoyrt Hanus í nógvum høpum, og ofta vóru onkrir nýggir sangir. Tí var tað fantastiskt, at Hanus eftir nógv ár av útgávuturki, um aldarskiftið aftur byrjaði at geva tónleik út. Fyrst Bouquet, ið hann gav út saman við Aldubáruni, tá Hann gjørdist hálvthundra, síðan aftur saman við Aldubáruni, norsku plátuna “frå leddigen” í sambandi við 100 ára dagin hjá norska yrkjaranum Jakob Sande.

Í 2010, tá Hanus fylti 60 ár, komu ikki færri enn tvær útgávur, fyrst EP’in “Eitt blað eg á kann skriva”, har hann saman við Jens L. Thomsen tulkar yrkingar hjá Hans Jacob Glerfoss, og síðan Hørpuspælarin, har hann aftur kavar niður í yrkingaskattin hjá Poul F. Joensen. Tvey ár seinni kom “Á fold eru túsund guðar”, ið aftur dokumenteraði løg hjá Hanusi, ið vóru gjørd til yrkingar hjá Poul F. Joensen. 

Tíanverri er “Bouquet” einasta pláta hjá Hanusi, ið er tøk á online stroymingartænastum. Hetta er stórt spell, nú vit ikki longur sleppa at uppliva konsertir við Hanusi. Tí hóast Hanus hevði rætt í síni niðurstøðu um, at tónleikur er betri, tá hann verður upplivdur live, so er Hanus á plátu, munandi betri enn tey allar flestu eru live. 

At bert Gaman og Álvara er tøk á vinyl, ger heldur ikki støðuna betri, tí fløgan er eitt farandi format.

Nýggjaru Poul F. Joensen pláturnar komu í lag, tá Hanus ein dag datt inn á gólvið í Studio Bloch, og nevndi nógvu óútgivnu løgini, ið hann hevði, fyri Jonas Bloch. Tað tók ikki meira enn 14 dagar, so høvdu Jónas  og Mikael Blak sett saman ein bólk, og skipað fyri trimum útseldum konsertum við Hanusi í Sjónleikarhúsinum í Havn, og eitt hálvt ár seinni var Hørpuspælarin útgivin. 

Eg ummældi Hørpuspælaran í 2010, ummælið kann lesast her.

Hanus segði í samrøðu við Una Leitistein Hansen í 2010, áðrenn upptøkurnar til Hørpuspælaran vóru gjørdar, at hann hevði í øllum førum 250 løg við teksti liggjandi, harav 70 við yrkingum hjá Poul F.  Á teimum trimum plátunum frá 2010-12, komu 27 av hesum løgum út. 

Síðan samrøðuna, livdi Hanus 15 ár, og tað er nokk eingin ivi um, at nógv onnur løg eru lagst afturat hesa tíðina. 

Eg havi hug at geva Una Leitistein Hansen rætt í, at Hanus átti at verið á fíggjarlógini, soleiðis at hann kundi havt brúkt tíðina uppá at dokumentera alt hetta gullið, ið hann hevði liggjandi, nú hann fór um sýn. Óansæð um hann var fyri upptøkum ella ikki. 

Takk fyri gandin, takk fyri allar ferðirnar eg slapp at uppliva teg á konsert, takk fyri teg Hanus. 

Her eru nøkur av ummælunum, ið eg havi gjørt av Hanusi: 

https://nudlar.net/2013/07/10/hanus-nemur-hjartastreingir/

https://nudlar.net/2010/08/06/hanus-i-festivalhyri/

https://nudlar.net/2011/08/05/eitt-sindur-av-endurnygging-men-ikki-nokk/

https://nudlar.net/2007/08/20/og-lotan-hin-signada-rika/

Í dag velur Tjóðveldi nýtt forfólk, bæði sum limur í flokkinum í nógv ár, og sum feminist kann eg ikki annað enn fegnast um, at flokkurin nú sum annar flokkur á tingi fer at fáa eina forkvinnu. Eg fegnist sanniliga eisini sum formaður í Demokratia, men henda hugleiðing er latin í mín Tjóðveldihatt. 

Tvær dugnaligar og royndar kvinnur, ið báðar fleiri ferðir hava fingið mín kross, eru boðini, og talan er veruliga um tvey sera góð boð, og ja, í mínari metan tey bæði bestu boðini, ið vit hava.

Hetta eru tvær kvinnur, ið hava virðing millum sínar starvsfelagar, og sum eisini hava virðing fyri hvør aðrari. 

Tær eru somuleiðis báðar somikið sterkar og kjølfestar í Tjóðveldishugsjónini, at tær fara at stuðla hinari 100%, so skjótt valið er av. Kanska er hetta í eiti eitt stríðsval, men hesar stríðast lið um lið fyri føroyskum fullveldi. 

Bert onnur verður forkvinna, og hóast eg fleiri ferðir havi havt atkvøðurætt til floksting, ja, enntá so seint sum seinasta regluliga floksting, so verði eg ikki á Hotel Føroyum í dag.

Nú sonurin heldur 30 ára føðingardag eri eg á flatlondum. Tað er tó ikki sørt, at eg hevði følt, tað sum eitt luksusproblem, at skula valt millum tvær so dugnaligar kvinnur.

Men hetta luksusproblemið er bara gott, tað er eingin trupuleiki. Heldur er tað sunt, at tað er flokstingið, ið skal velja, at tað ikki verður valt fyri okkum frammanundan, men heldur tað umboðandi demokratiið í økisfeløgum, Unga Tjóðveldi, floksstjórn og tingmanning, ið sleppur at atkvøða.

Gott val tit báðar, gott val Tjóðveldi!

Í gjár fóru allir míni fýra synir heim aftur úr Moss. Tað kennist onkursvegna bæði sum endin á onkrum og byrjanin av onkrum nýggjum. Her hugsi eg ikki bert um, at vit “vaksnu” fóru beint av tokstøðuni á Øyafestivalin, meðan familjuferðin endaði.

Magnus tann elsti verður 30 seinni í ár, Mikal verður 23 ár, Marius 21 ár, og Tummas er blivin 16 ár. Báðir teir elstu hava maka og eru so smátt við at skapa eitt lív saman við teimum. Tveir av teimum búgva í Keypmannahavn, og tann triðji flytir væntandi niður seinni í ár. 

Tí er hetta ivaleyst seinasta uttanlandsferðin saman, uttan, at verbørn og við tíðini eisini abbabørn, koma við. 

Vit vóru øll í Oslo mánadagin, og rendu okkum í plakatina omanfyri: “Projekt pappa”. Hon virkaði nokkso beinrakin til støðuna. Ikki tí, at mín pápa verkætlan endar nú, tá børnini fara úr reiðrinum, hon varðar alt lívið. Men pápa verkætlanin broytist heilt vist, tá tey fáa sítt egna flog. Tað er soleiðis, at tað eigur at vera. 

Seinast eg og allir mínir vóru á eini uttanlandsferð saman var í 2017, tá vit fóru til WWE glíming í Dusseldorf. Onkur konfirmantiónstúrur til Danmarkar hevur eisini verið, og ein túrur til ein barnadóp í Banja Luka. Men ein tílík ordilig uttanlandsferð, uttan annað endamál enn at ferðast, saman, hevur tað ikki verið. So hetta var uppá tíðina. 

Tað var Gunn, sum fekk hugskotið seinasta ár, tá vit vóru Moss. Hon staðfesti, at um eg skuldi hava eina ferð við synunum øllum saman, bert sum brøður og synir, so mátti tað vera nú. 

Hon var skjót at bíleggja Air BNB bústaðin, úti á Framnes á Jeløya, eitt steinkast frá raðhúsinum, har hon sjálv vaks upp. 

Dreingirnir fingu so innbjóðing at koma við, og ein fyri og annar eftir játtaðu teir.

Lívið lagaði seg soleiðis, at eg gjørdist einsamallur við teimum trimum yngstu dreingjunum fyri 12 árum síðan. Hesi tólv árini havi eg havt alt tað dagliga trummirummið og uppdragilsi av teimum, pá gott og ónt. Eingin ivi um, at tað eisini er deilitt, og at nógvar fantastiskar løtur eru. 

Eg havi eisini ferðast bæði til fótbólt, tónleik og skíferiu við teimum hvør sær. Men hetta, at bara vera saman allir í eina heila viku, er heilt einastandandi gott. 

Eg var, sum stakur pápi, at fýra heimabúgvandi smádreingjum, í somu støðu, sum flestu onnur støk foreldur. Har tað ofta eru primeru tørvirnir, ið fylla tað mesta. 

Men seinastu árini, eri eg ikki longur stakur, og tingini eru vorðin lættari. Tá er gott, at onkur minnur meg á, at hetta er broytt, og at man gott kann gera okkurt serligt, so sum at fara eina ferð til Noregs øll somul. 

Hetta hevur verið ein vika pakkað við upplivingum, frá tí, at vit hittust í Gardemoen fyri eini viku síðan, til Magnus, nú sum tann seinasti, segði farvæl og fór umborð á flogtokið á Oslo S.

Vit hava svomið, siglt oynna runt og etið ís í Son, fiska krabbar og makrel (eitt sindur ógreitt um tað var makrel vit fiskaðu, eftirsum vit ongan fisk fingu), staðið á SUP, vitja mítt bryggjarí, lopið av stubetårnet, fanga pokémonar, spælt flogbólt, spike ball, stiga golf, paddle, backgammon, dart og telva og bowla. Vit hava koyrt Bolt, el-sparkihjót, etið so ómetaliga nógv gott, og drukkið minst líka nógv gott, sóla okkum, verið í Oslo og í náttarmyrkrinum hava vit leita eftir murreldi. Men mest av øllum hava vit hugna okkum saman og møtt ómetaliga blíðsskapinum frá familjuni hjá Gunn.

Saman hava vit skapt minnir og upplivingar. 

Men eg havi eisini havt møguleika at uppliva mínar dreingir í øðrum karmum. Hvussu teir hava umgingist familjuna hjá Gunn, hvussu teir bera seg at, og hvussu teir eru í nýggjum selskapi. Tað hevur frøtt meg at síggja, hvussu væl liggur fyri hjá teimum øllum. Teir eru fittir, klókir, raskir og fólkaligir. 

Teir hava duga væl við stórum og smáum og ikki minst innanhýsis. 

Eg bleiv ordiliga rørdur longu fyrsta kvøldið í Norra. Marius keypti tvey kort hjá Kiwi keypmanninum, og skrivaði mær og Gunn hvør sína sera hjartanemandi takkarkvøðu fyri, at vit høvdu gjørt hendan túrin.

Seinasta kvøldið áðrenn fráferð skrivaði Mikal vegna brøðurnar, enntá á norskum, eina so sera vakra takkarkvøðu, til tvíburðasystir Gunn, Helen, mann hennara Geir og fosturdóttir teirra Emma, ið øll hava tikið so væl ímóti okkum og rúma okkum øllum. Heilsanin varð givin saman við eini vertsskapsgávu, og eg var ikki sørt rørdur, tá hon bleiv lisin upp.

Ein frálík vika av familjuferiu er farin afturum, nú hugna vit gomlu okkum eina viku afturat, til nøsin verður vend heim aftur næsta mikudag. 

Verkætlanin babba koyrir enn, men eg kann staðfesta, at hóast tað onkuntíð hevur verið rokaligt hesi seinastu 30 árini, so er tað eydnast bara heilt væl higartil.  

Í kjalarvørðinum av nógvu uppsøgnunum í Kringvarpinum, er sama jabbið at hoyra, um at Kringvarpsgjaldið skuldi verið sjálvboðið, at Kringvarpið er litað av Tjóðveldinum, og at tað er púra beint at systematiskt niðurlaga tað.

Tað er beinleiðis ræðandi, at politiski myndugleikin í so nógv ár, hevur latið staðið til, væl vitandi, at ein fastfryst inntøka, merkir støðuga niðurlaging.

Tað gleðir meg, at landsstýriskvinnan tyktist at taka hetta í álvara, og ynskti at gera breiða semju um hetta, soleiðis, at stóra spariætlanin vónandi kann steðgast, áðrenn hon verður framd endaliga.

Til hetta krevst, at okkara politikarar taka ábyrgd, droppa populistisku atkvøðujakstranina, og semjast um, at Kringvarpið er alneyðugt. At tað tí ikki bert skal prísjavnast, men mennast enn meira. Tí vit hava øll brúk fyri eini sterkari pressu, og privata pressan liggur í skeljasorði.

Um tað ikki fæst breið semja, eigur samgongan at gera eina prísjavning her og nú, og síðan arbeiða víðari fyri at finna breiðu semjuna.

Eg haldi, at antin eru fólk forkelaði, ella bara sera illa upplýst, tá tey ikki síggja álvaran í, hvat eitt samfelag uttan fría pressu kann blíva til. 

Eg eri eisini fullgreiður yvir, at summi hava eina agenda, drivnan av reinum fananskapi, eina agenda um at skapa eitt annað slag av samfelagið, har pressan og onnur ikki sleppa at finnast at. Men hetta slagið er í øllum samfeløgum. Tey draga so onnur við sær, ið ikki skilja álvaran, og ikki gjøgnumskoða fananskapin.

Í einum samfelag hevur ein frí og væl fíggjað pressa ein grundleggjandi leiklut í at tryggja okkum øllum móti tyrani, og órætti. Tað er ikki uttan orsøk, at man kallar fjølmiðlarnar fyri 4. statsvaldið. 

Henda leiklut hevur Kringvarpið eisini. Sum einasti miðil, ið hevur havt fólkið og fíggingina til at gera kritiskan journalistikk, hevur Kringvarpið støðugt verið á varðhaldi. Hetta er nóg mikið til, at politikarar, vinnulívsrisar og fólkaforførar halda seg so frætt í skinninum, sum teir gera.

Sjálvandi er rætt, at vit sleppa at finnast at, tá Kringvarpið ger okkurt galið, ikki røkir sínar skyldur nóg væl, ella um tey eru litaði ella hava agendaðir.

Eg havi sjálvur funnist at Kringvarpssendingum, ið ikki hava livað upp til journalistisk grundvirði, ella sum ikki í nøktandi mun hava livað upp til óheftni. 

Tað er í lagi, at kritisera, men kritikkur má vera bygdur á objektivt ástøði.

Í vikuni var Dagur og Vika, har ein tinglimur hjá Tjóðveldi framdi eitt frontal álop á sín egna formann, og sín egna samgonguleiðara. Hetta fylti sum vera man nógv í sendingini. Formaðurin varð konfronteraður, bleiv kritiskt interviewaður og mátti svara fyri seg. 

Hetta er um nakað ein stór tíðindasøga

Men hóast tað var nógv at lesa á Facebook, nógv øsing um at innslagið yvirhøvir varð sent.  

Nøkur funnust at, at Tjóðveldi fekk so nógv pláss, og onnur funnust at, at Tjóðveldi fekk so harða viðferð. Báðir pástandar vóru líka burturvið, og eru við at niðurlaga álitið á okkara almenna public service miðil.

Ein vinkul var, at nú var spindoktarin hjá Tjóðveldi blivin tíðindaleiðari, og beinanvegin fekk Tjóðveldi so nógv pláss. 

Hetta bleiv nógv deilt og nógv dámt. Hetta hóast tíðindaleiðarin ikki kemur í starvið fyrr enn 1. januar, og at virkandi tíðindaleiðari faktiskt hevur stillað upp fyri ein andstøðuflokk, og er av góðari sambandsætt og góðari journalistaætt og í míni fatan bæði objektivur og reiðiligur í sínum arbeiði.

Vit mugu vera varin við at blint brúka okkara fótbólts- ella x-factor gen til at døma um tíðindaflutning.

At onkur, ið okkum dámar verður viðgjørdur kritiskt, merkir ikki, at viðgerin er litað ella skeiv. Okkum nýtist ikki at dáma tað, men fyri tað kann viðgerin vera journalistiskt í lagi.

Kringvarpið er ein av okkara týdningarmestu stovnum, og óreiðiligu álopini eru við til at niðurlaga henda stovn.

Nú er tíðin, at vit standa saman, og at eitt samt løgting lyftir Kringvarpið, føroyskari mentan, føroyskum máli og føroyskum demokratiið at frama. 

Nú ein politikari aftur gevur okkum síni boð uppá, hvussu “rúsevnistrupuleikin” skal loysast, so má eg tíanverri endurtaka meg.

Tí jú, vit hava absolutt ein rúsevnistrupuleika, men sjónarmiðið á, hvør trupuleikin er, er tíanverri, sum rúsevnispolitikkur hevur verið í meira enn hundra ár. Sjálvt í londum sum USA, har man hevur havt alvápnaði herlið at verja landamørkini, hevur hesin leistur einki hjálpt.

Trupulleikin er ikki rúsevnisnýtsla, men rúsevnismisnýtsla. Harumframt eru vandamiklu rúsevnisblandingarnar ein stórur trupulleiki. Eisini hevur verandi rúsevnispolitikkur skapt eina g´róðrarbotn fyri nøkrum heilt hol í høvdið vandamiklum rúsevnum, ið bert yvirliva í einum forboðs klima.

Fólk keypa rúsevni, frá fólki, ið aldeilis ikki eru kompetent at selja ella fyri sovítt keypa rúsevni. Ofta eru “skitin” rúsevni í umferð. Tað merkir, at okkurt ov sterkt ella ov illa blandað verður selt, sum okkurt, ið tað ikki er, úrslitið er deyðir ungdómar, ið bara ætlaðu at stuttleika sær eina løtu.

Eisini er ein trupuleiki rúsevni, ið eru so vandamikil og oyðileggjandi, at tey bert yvirliva, tí fólk ikki hava ráð til annað, man kann nevna Krokodile, ið gera stóran skaða á brúkaran. Hetta hevði als ikki komið uppá tal, um veikari og minni skaðilig rúsevni vóru atkomilig.

Rúsevni eru ov stórt álvarsmál, til at lata tey kriminellu taka sær av teimum. Øll vita, at rúsevni fara at verða brúkt, løgreglan kann kanna fólk, handtaka fólk, ræða fólk, kropsvisitera fólk og fæ, í klæðum og endatarmum, men óansæð verður altíð møguligt at ogna sær rúsevni. Hetta sigur søgan okkum, og forboð hevur ongantíð riggað.

Sjálvt í fongslum, sum hava múrar við píkatráði og vápnaðum vaktum og yvirvakingartólum, sleppa rúsevni í stórum mongdum inn. Tá tað ikki riggar í einum so væl kontroleraðum og avmarkaðum øki, sum einum fongsli, hvussu skulu vit so klára at basa rúsevnanýtsluni í øllum samfelagnum?.

Vilja vit veruliga sum samfelag góðtaka, at okkara ungu fólk vera sett í so stóran óneyðugan vanda, tá loysnin er so einføld. Lat kompetentar myndugleikar taka sær av søluni av rúsevnum. Selji tað í rúsevnishandlum, á sama hátt sum rúsdrekka verður selt í Rúsuni í Føroyum. Legg avgjøld á tey, á sama hátt sum við rúsdrekka.

Okkara fólkavaldu mugu gera tað, ið neyðugt er. At legalisera og stýra útbreiðsluni av rúsevnum,.

Eg fari at enda við nøkrum argumentum fyri, at legalisera øll rúsevni, og so mugu vit vóna, at rationellu argumentini fer at stýra avgerðunum hjá okkara fólkavaldu:

– Eyka inntøkan av avgjøldum á rúsevni, fer at geva somikið nógv til landskassan, at tit kunnu seta skattin uppaftur meira niður, hetta er enn eitt alternativ til inntøkuskattin, ið fólk báðumegin miðjuna hava leitað eftir.

– Við at skipa søluna fáa vit yvirblikk yvir nýtsluna.

– Meðan nýtslan møguliga veksur av legalisering, so bendur alt á at misnýtslan minkar.

– Krøv kunnu setast til góðskuna og skaðiligheitina av rúsevnunum.

– Fíggjarliga grundarlagið hjá teimum kriminellu hvørvur.

– Vit sleppa undan at seta okkara ungu fólk í fongsul, og spara útreiðslur til hetta.

– Forboð í 100 ár hevur ikki riggað, so tað man neyvan fara at rigga nú

– Rúsevni eru ov stórt álvarsmál til at lata tey kriminellu taka sær av tí

Í kvøld 8. mars helt Føroya Fólkaháskúli bannikvøld í høllini, hetta er røðan, ið eg helt.

Kyss meg í reyvina!

Eg eri feminist!

Koli tann, sum tað kennist inn í helvitisliga gott at standa her frammanfyri tykkum í kvøld. 

Í hesum krígshelviti, ið vit eru í, havi eg hug til senda nakrar illbønir til eystur Evropa, har hesin dagur vanliga verður hildin í so forbannað nógv størri mun enn her hjá okkum, men í ár er hann sjálvandi eisini har merktur av tí fananskapi, ið gongur fyri seg. 

Í Russlandi er 8. mars ein tjóðarhátíð og almennur frídagur. Hetta er fanime kampdagur kvinnunar!

Eg hevði ynskt, at tær brúktu dagin í ár til at taka kampin upp móti hasum lortendanum Putin.

Um ein kvinna sat við valdið í Russlandi, tí so vóru vit fanin steiki ikki, har vit eru í dag.

Men er eri for heita hula ikki komin her fyri at tosa um eitt lorta kríggj hjá ein svøkum murti við oyrum. Illanstíð, tað kann bíða til í morgin, helvitis fukking fokk

Eg eri komin at skræða meg um, størstu fanans forðingirnar fyri javnrætti í Føroyum: 

Tær eru: fanin gali børn og hasin satans forrætturin hjá kvinnum til barsil. 

Ein devulsbesett alliansa av havisjúkum, stuttskygdum kvinnum og ultra konservativum gomlum mannligum mogghøvdum neyðhalda um hendan forrætt. 

Ójavnin innan barsil er lutvíst politiskt grundaður, men hann hevur pínadoyð nógv meira støði í patriarkalska samfelagnum. 

Men tað ber fanin steiki til at broyta ójavnan politisk, um man bara fucking vil!

Tað sum er so skítironiskt er, at hesar quislings kvinnurnar, ið kempa fyri forrættinum hjá kvinnum til barsil, halda seg kempa fyri kvinnurættindum, men í roynd og veru halda tær sínum egna kyni niðrið. 

Svartasta Stockholmssyndrom! 

Eitt ungt kvinnuligt valevni hjá Tjóðveldi á seinasta løgtingsvali var so satans samd við Jógvan á Lakjuni um barsilsviðurskifti. Tá  er annar av teimum heilt úti at skíta. Tað pjøvist man ikki at vera langt yvir amøbustøði fyri at skilja. 

Eg havi fýra synir og tað var pínadoyð ikki fyrr enn, tá tann yngsti varð føddur, at eg fór í barsil, longur enn teir lúsuttu 14 dagarnar, sum vit til neyð kundu kradda okkum til í mínari tíð. 

Ikki tí, eg helt meg fanin koli tann ikki vera ein verri pápa, enn mamma teirra var mamma. Lort heldur!

Nei, tað var tí, at mamman átti hatta devulsins barslið. 

Tað var eingin fanans kjansur, at hon lat meg fáa eitt so mikið sum eitt murtahár burturav hennara tíð. 

Gamaní segði lógin, at eitt skvett av tíðini var til deiling. Men tað var eingin tramans ivi um, hon eisini átti tað tíðina. Tað høvdu kvinnur átt síðan barsilskipanin kom, og tað “áttu” kvinnur óløntar áðrenn tað. 

Tí kóka vit tað ordiliga niður, so eru vit enn har, at kvinnan devilin steiki, bara skal makka rætt og passa sínar lortungar. 

Einasta fanans orsøk, at eg slapp í barsil við yngsta barninum, var tí eg skuldi skriva hatta lorta spesialið liðugt, sum eg hevði súltað í fleiri ár,  og sum tí eisini var í hennara økonomiska áhuga.

Men eg standi ikki bara her sum ein jánkasligu forsmáðaður pápi og fræt ørur feminist.  Eg eri, hann brenni tann, eisini stjóri, stjóri fyri nøkrum so helvitisliga dugnaligum fólkum. 

Summi hava børn, og summi hava verið í barsil. Ikki bert kvinnurnar, eisini menn. Hetta eyggi eg eisini teimum til, biði kvinnurnar um for fanin at deila við mannin og mennirnar um at taka sín part.

Tað er sum stjóri, at eg síggi, hvussu hatta forpulaða barsil árið knúsar yrkisleiðina hjá kvinnum.

Eitt ár er forbannað long tíð, heilt forbannað long tíð.

Tá tú hvørvur eitt heilt ár av arbeiðsmarknaðinum, missir tú so ólukksáliga nógv.

Tú missur títt pláss í felagsskapinum, ið eitt arbeiðspláss er. 

Tú missur for helviti  títt pláss í hirarkinum

Tú missur hann koli tann pensjón! Tína fucking framtíð!

Tú missur Guð hjálpi mær løn!

Tú missur fet í tíni fakligu menning

Ja tú missur for tramin førleikar, tí tú ikki arbeiðir innan øki í eitt heilt ár.

Menn taka súp meg í reyvina bara 8% av barslinum í Føroyum, eru tit klár yvir, hvussu krympimurta lítið tað er?

Tað er steiki tann bara tær fýra vikurnar, ið eru oyramerktar til menn. Menn taka ikki av deilitíðini, tí teir eiga einki fanans í henni. 

92% av barslinum verður tikin av kvinnum, fucking 92%! Um nakar skuldi ivast, um eg havi rætt í mínum niðurstøðum, so droppa tað, tølini tala sítt týðiliga mál!

Tað er faktiskt til skít etandi býtt, at nakar arbeiðsgevari velur at geva eini ungari kvinnu eitt leiðslustarv, um ein maður ella ein eldri kvinna bara eru nær námind so kvalifiseraður sum unga kvinnan. 

Er tað ikki fræt í ørviti, at leggja leiðsluábyrgd á ein, ið mest sannlíkt verður vekk upp í eitt heilt ár, kanska upp til 3-4 ferðir komandi 10-15 árini?

Tí mugu vit smildra devulsbesettu alliansuna millum havisjúkar og stuttskygdar quislings kvinnur og virðiskonservativar gamlar gimpar. 

Vit mugu bróta barsilin í tvey – helvt um helvt, eitt hálvt ár til pápan og eitt hálvt ár til mammuna – og einki fanans roks. 

Eitt hálvt ár av arbeiðsmarknaðinum kann man steiki tann klára. Tað turrmoggar ikki tína yrkisleið, og tað loysir  ójavnan, tí menn og kvinnur eru javnstillaði.

Eg veit væl, at okkurt smávegis er broytt síðan mína tíð, men enn eru bert skidi fýra vikur oyramerktar til pápan, meðan 14 vikur eru oyramerktar til mammuna. 

At 34 vikur eru til býtis er ein fucking joke. Tí sum ein kvinna, ið eg kenni, spurdi mannin: Tú ætlar for helviti ikki, at brúka av mínum vikum?

Hvussu heitasta skal ein maður eisini forklára seg fyri arbeiðsgevarum, ið sær barsil longur enn 4 vikur, sum pilletandi ónormalt? 

Man má brenni tann, næstan biðja um loyvi, hóast tað skal eitast var vera tín forpulaði rættur at kunna sleppa at deila við mammuna. 

Lóggavan við fastari pápakvotu og fastari mammukvotu, ger barsil til mansins fucking rætt. 

Tað broytir hasa helvitis konventiónina, á sama hátt sum verandi fýra vikur hava broytt konventiónina. 

Tað er fanime eingin, sum setur spurnartekin við, um ein maður tekur tær vikurnar ið pápin hevur oyramerktar, tá kann ein maður endiliga siga við arbeiðsgevaran, eg fari í barsil seks mánaðir, góðtak tað, ella súp meg!

Og fyri arbeiðsgevaran verður ein ung kvinna eitt líka fanans gott alternativ sum ein ungur maður.